Điều trị chứng đầy hơi, chậm tiêu thế nào?

Giống như chuyện cười về một anh chàng may mắn dự tiệc cùng bàn với một cô gái đẹp như tranh. Anh ngồi nói chuyện với cô gái, nhưng vì đầy “hơi” sau bữa tiệc no say, mỗi lần muốn “xả hơi” một cách êm ái, anh ngêu ngao hát : “Có một đàn chim tung cánh bay…”. Đến chữ “bay”, anh ta vỗ nhịp lên bàn to lên và “xả hơi” luôn. Cô gái không nói gì, chỉ nhắc nhở trước khi ra về: “Lần sau anh nhớ thả chim bay nguyên đàn, đừng thả từng con nhé!”

Ăn nhanh uống vội rất dễ dẫn đến đầy hơi, không tiêu.

Các thức ăn có thể tạo ra chứng đầy bụng: các loại đậu, khoai, tinh bột (trừ cơm), chất xơ, thực phẩm công nghiệp chứa sorbitol, fructose (nước trái cây đóng hộp, chai…), sữa, thức ăn chiên nhiều bơ, dầu, mỡ…

Cách xử lý

Thay đổi chế độ ăn uống:

Cần xác định loại thức ăn, uống thường gây chướng bụng cho cá nhân mình, rồi loại nó ra khỏi bữa ăn hằng ngày. Không nên ăn các loại trái cây tươi, nước trái cây ép, sau bữa ăn vì chúng chứa nhiều đường fructose có thể làm tăng tình trạng đầy hơi (nên dùng riêng cách xa bữa ăn trên 60 phút). Không nên uống nhiều bia, nước ngọt có gas trong bữa ăn.

Nên ăn trái cây tươi cách xa bữa ăn ít nhất 60 phút

Có một thức uống rất phổ biến có thể gây óc ách, đầy bụng là trà sữa hay cà phê sữa. Tanin (chất chát) trong trà, cà phê có đặc tính làm đông tủa protein. Dân gian dùng đặc tính này để thuộc da, nghĩa là biến da mềm trở nên cứng, chắc để làm trống, cặp da… Tanin kết hợp với protein trong sữa (casein) thành một hợp chất cũng bền vững như… cái cặp da, nghĩa là rất khó tiêu hóa.

Nên tập thói quen ăn uống chậm rãi, nhai kỹ. Ngoài ra, động tác xoa tròn vùng quanh rốn đều và mạnh tay cũng có thể giúp làm giảm phần nào đầy hơi chướng bụng.

Dùng thuốc: Bên cạnh xây dựng thói quen ăn uống bạn có thể sử dụng dược phẩm sau để chữa trị đầy bụng , chướng bụng trong trường hợp khẩn cấp hoặc các biện pháp trên không cải thiện:

• Sử dụng thuốc Simethicone 80mg(có trong Air X viên) là lựa chọn đơn giản và tiện lợi nhất định cho bạn. Simethicone có tác dụng làm “bể” các bong bóng hơi gây đầy bụng và vì không hấp thu vào máu nên khá an toàn, có thể sử dụng thường xuyên, kể cả cho phụ nữ mang thai (giúp chống nôn ói) và em bé sơ sinh (dạng giọt – chống ọc sữa).

Hiện nay, có viên Simethicone 80mg dạng ngậm hay nhai tạo nhũ dịch ngay trong miệng nên cho tác dụng nhanh và hiệu quả. Với nhiều mùi vị bạc hà, cam, chanh để lựa chọn nên rất dễ chịu và tiện dùng hằng ngày giống như ăn kẹo hay nhai chewingum sau các bữa ăn, không những hạn chế được đầy hơi chướng bụng mà còn giúp sạch miệng, hơi thở thơm tho. Liều thông thường là 1-2 viên ngậm sau các bữa ăn.

Có thể phối hợp viên ngậm Simethicone 80mg (Air-X) với Domperidone 10mg (Uống 1 viên trước bữa ăn) để có tác dụng tăng sự tống xuất thức ăn từ dạ dày xuống ruột, giúp bạn giảm đầy hơi nhanh chóng hơn.

• Enzyme tiêu hóa thức ăn: trong quả dứa có enzyme Bromelain, giúp tiêu hóa thịt rất tốt. Ta có thể lấy nước cùi dứa tẩm vào thịt “trâu già”, sau 30 phút là mềm như “bò tơ” ngay. Tuy nhiên ăn dứa sau bữa ăn có thể gây sình bụng do dứa chứa nhiều đường fructose. Do đó, có thể dùng các chế phẩm chứa enzyme tiêu hóa từ dứa và thực vật…. (Phyto-optizymes, uống 1-2 viên sau các bữa ăn) để giúp tiêu hóa nhanh, hấp thu tốt.

°Nước có “gas”: không những không gip giải quyết được sự khó tiêu chướng hơi mà còn làm tình trạng đầy hơi nặng thêm. Khi uống nước có gas, người ta thường ợ ra và nhiều người thích cảm giác ợ ra này. Nhưng thực tế, họ chỉ ợ ra lượng gas CO2 thừa (vừa uống thêm) mà bao tử không thể chứa nổi nữa. Lượng gas CO2 còn lại vẫn tồn tại trong bao tử. Muối bicacbonat trong thức uống có gas, viên sủi có thể ảnh hưởng đến huyết áp, đến việc tiết acid dạ dày, pH máu…

Nước ngọt có gas chỉ làm tình trạng đầy hơi nặng thêm

Tuy nhiên, nếu bị đầy hơi chướng bụng xảy ra thường xuyên, bạn cần đến bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa để xác định nguyên nhân và hướng dẫn điều trị tốt hơn.

BS CKII Trần Ánh Tuyết (Trưởng khoa tiêu hóa – Gan Mật PK An Khang – CMT8, phường Bến Thành, quận 1, TpHCM)