Tôi một mình và tôi…

Những
bà cô không chồng – “giặc bên Ngô” – nỗi kinh hoàng của cả xã hội khi
xưa, giờ lại thêm một dạng “bà cô không chồng” đồng thời lại có con nữa…
tương lai đen kịt. Các bà mẹ thường đem ra doạ con gái yêu những khi
muốn dạy dỗ… Khi giờ, “tội” ấy không còn là một thảm trạng có thể dẫn
tới gọt đầu bôi vôi nữa. Khi giờ, những người có giới tính đặc biệt cũng
không còn quá đặc biệt. Hiện tượng phụ nữ sống một mình, thường xuyên
là một mình với con cái, thậm chí còn là một cái “mốt”. Cũng như người
ta không nên vì theo mốt mà tự làm lệch lạc giới tính trời cho, người
phụ nữ, theo tôi, luôn luôn cần có chủ kiến trong việc nuôi con cũng như
trong việc quyết định cuộc đời của mình.

 

Đến đây cần có một phân biệt quan trọng: có nhiều phụ
nữ tự chọn cho mình cuộc sống một mình, hoặc rơi vào lối sống đó nhưng,
từ chỗ thụ động đã trở nên chủ động và hoàn toàn thích ứng, thậm chí
trải nghiệm được những điều tích cực. Cũng lại có những phụ nữ bị số
phận xô đẩy vào đó, không thoát ra được, một chút hy vọng cũng không.
Những người này dĩ nhiên không có gì đáng trách. Nhưng nếu vì như vậy mà
sinh ra đố kỵ, ganh ghét với người khác, người có gia đình bình thường
hay người chủ động tận hưởng cuộc sống một mình, thì lại rơi vào một
thói “trả thù đại diện” chả có chút hay ho nào.

Tôi một mình, dĩ nhiên là tôi cô độc. Nhưng mọi thứ
đều có cái giá của nó và mọi thứ cũng đều có ưu thế riêng. Tình hình sẽ
không mấy nghiêm trọng nữa, nếu như tôi biết học cách tận hưởng sự cô
độc. (Một sự cô độc cũng tương đối thôi, vì tôi còn con cái, người thân,
bạn bè luôn quan tâm đến mình. Không những thế ai cũng biết rằng, một
người sống độc thân tìm được thời gian và cơ hội đi chơi dễ dàng hơn
nhiều so với các loại hình sống khác). Một số niềm vui chỉ có thể thực
sự trải nghiệm bằng sự cô độc, ví như đọc sách chẳng hạn. Sẽ thật chán
nếu đang ở một đoạn rất hay trong tác phẩm của nhà văn bạn vô cùng hâm
mộ, một gương mặt cáu kỉnh cứ dòm sang đề nghị, rồi yêu cầu, rồi bắt ép
bạn phải tắt đèn đi ngủ.

Tôi không tung hô cho một lối sống nào. Điều quan
trọng là chúng ta nên ý thức được rằng xã hội có sự chấp nhận nhiều lối
sống, không một lối sống nào có vị trí độc tôn. Năm thê bảy thiếp suốt
một thời gian dài còn được coi là bình thường, thậm chí là niềm hãnh
diện của các quý ông nhà giàu. Xã hội duy trì được dựa rất nhiều vào
hình thái gia đình, tất nhiên gia đình chồng vợ con cái là cả một giá
trị lịch sử và xã hội. Thế nhưng sống một mình cũng có giá trị riêng của
nó, nhất là giá trị về cá nhân mỗi chủ thể. Khiêm tốn mà nhận giá trị
của mình có thể nhỏ hơn giá trị lớn lao của hệ thống gia đình, tôi vẫn
nghĩ, sống một mình cũng cần được xã hội công nhận về mặt giá trị như
một hình thái sống bình đẳng với mọi hình thái khác.

Tuy nhiên, có một điều này tôi nghĩ là khá hiển
nhiên: với nhiều người – nhất là phụ nữ, từ cuộc-sống-không-một-mình
bước sang cuộc-sống-một-mình khó khăn hơn rất nhiều so với chiều ngược
lại.

Tôi một mình. Và tôi biết sửa cầu chì, sửa nhiều
thứ đồ điện gia dụng trong nhà. Tôi biết đóng đinh lên tường chính xác
chỉ bằng ba nhát búa. Nhiều người bạn biết tôi hay làm những việc ấy,
thương cho thân gái vò võ… Những lúc muốn nũng nịu với bạn, tôi bày tỏ
một khuôn mặt buồn năm giây. Nhưng cũng có những lúc muốn nói thật,
những công việc (nghe qua có vẻ đàn ông tính như thế) lại mang cho tôi
những niềm vui nho nhỏ. Vả lại, thêm một người đàn ông sống cùng trong
nhà, cầu chì có khả năng bị đứt cao hơn do phải tải thêm đủ các thứ như
máy cạo râu, thêm một cái vi tính nữa, rồi các thứ thiết bị điện tử – đồ
chơi mà độ tinh vi và đắt tiền chắc chắn luôn tỷ lệ thuận với tuổi tác.
Chưa hết, nếu cầu chì bị đứt giữa đêm, nhiều khả năng còn phải lấy hết
tài thuyết phục âu yếm dịu dàng đánh thức người đàn ông có tư thế ngủ
rất xấu và đang ngáy rất to. Vẫn chưa hết: khi phụ nữ đương đại biết lái
ôtô ngày càng nhiều, thì hình như ngày càng hiếm đàn ông biết sửa cầu
chì.
 

Tôi một mình. Và tôi biết chẳng bao giờ tôi hay những
người phụ nữ một mình giống như tôi, phải để tâm đến những khu nhà nghỉ
cứ tới tấp mọc lên khắp thành phố. Bởi vì những ngôi nhà xấu xí ấy
không hợp với thẩm mỹ của tôi. Có lẽ nó hợp hơn cho những người thích
trùm mặt kín mít đi tới đó trong khoảng thời gian đủ cho một bữa ăn
trưa, để rồi quay trở lại đằng sau một cái trùm mặt khác mang tên là đạo
đức – những người sẵn sàng nhân danh sự không-một-mình của mình để rao
giảng lối sống cho người khác. Ngoài chuyện tự hy sinh thời gian nghỉ
trưa quý báu của mình, những người bịt mặt ấy còn có thể ăn cắp giờ làm
việc công sở để đóng góp ý kiến trong những cuộc “tám tập thể” liên tu
bất tận trên mạng hay các diễn đàn. Trong số những bình phẩm ác ý về lối
sống của người khác, chắc hẳn có không ít ý kiến đạo mạo của những
người có sở thích bịt mặt trường kỳ.

Tôi một mình. Và tôi đối mặt với sự một mình chèo
chống. Nhưng mỗi lần vượt qua một trở ngại, tôi có nhiều lý do hơn để
tin vào khả năng của riêng mình.

Tôi một mình. Và tôi tồn tại.